Straż Miejska/Gminna, a mandat karny

Kwestia zasadności istnienia formacji Straży Miejskiej, tudzież Straży Gminnej, budzi wiele emocji. Często przedmiotem dyskusji pozostaje także kwestia uprawnień, które posiadają funkcjonariusze wymienionych służb. Jak zwykle bywa, odpowiedź znajdziemy w przepisach prawa powszechnie obowiązującego. 

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 listopada 2003 roku w sprawie wykroczeń, za które strażnicy straży gminnych są uprawnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego określa te zachowania, które mogą spotkać się z szybką reakcją porządkową w drodze ukarania osoby łamiącej określony przepis Kodeksu wykroczeń lub innego aktu prawnego.

I tak, strażnik miejski może ukarać w drodze mandatu karnego osoby, które według jego oceny dopuściły się między innymi uszkodzenia lub bezprawnego usunięcia ogłoszenia, samowolnego ustawiania lub niszczenia znaków, zanieczyszczania drogi publicznej, kąpieli w miejscu zabronionym, zaśmiecania miejsc publicznych, nieuprawnionego wjazdu pojazdem do lasu. Katalog tych uprawnień dotyczących ukarania mandatem karnym dotyka także obszarów uregulowanych w przepisach ustaw traktujących o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, regulacji sprzedaży wyrobów tytoniowych, ochrony zwierząt i środowiska, utrzymania czystości i porządku w gminach (dot. deklaracji wywozu śmieci oraz ich segregacji), ochrony zabytków, prawa wodnego (grodzenie nieruchomości przyległych do publicznych wód).

Oczywiście, w wypadku gdy nie zgadzamy się z ukaraniem w drodze mandatu karnego, możemy odmówić jego przyjęcia, ale musimy liczyć się z tym, że organ, którego funkcjonariusz nałożył grzywnę występuje do sądu z wnioskiem o ukaranie. Sąd, orzekając w sprawie, nie jest związany ograniczeniem określonym dla postępowania mandatowego, tj. maksymalną wysokością grzywny w kwocie 500 zł (1000 zł przy zbiegu przepisów), a sankcją wskazaną w przepisie Kodeksu wykroczeń lub innej ustawy.

Źródło: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 listopada 2003 r.w sprawie wykroczeń, za które strażnicy straży gminnych są uprawnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego (Dz.U.2003.208.2026 z dnia 8 grudnia 2003 roku ze zmianami) oraz Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia.